Domowe probiotyki, kefir i jogurt – naturalne wsparcie jelit i mikrobioty
Podstawą zdrowia człowieka jest sprawnie działający układ pokarmowy, który odpowiada zarówno za dostarczenie komórkom organizmu składników odżywczych, jak i za oczyszczanie organizmu z toksyn oraz tzw. szlamów metabolicznych. Właśnie dlatego kondycja jelit i mikrobioty jelitowej ma kluczowe znaczenie dla odporności, trawienia oraz ogólnego samopoczucia.
Bakterie probiotyczne, znajdujące się w układzie pokarmowym, pełnią niezwykle istotne funkcje biologiczne, ponieważ:
-
wspomagają procesy trawienne,
-
zapobiegają rozrostowi chorobotwórczej flory bakteryjnej,
-
nie dopuszczają do rozwoju stanów zapalnych i chorobowych,
-
produkują niezbędne dla organizmu składniki, takie jak witaminy grupy B.
Co więcej, prawidłowo funkcjonująca flora jelitowa wpływa także na metabolizm, gospodarkę hormonalną oraz pracę układu nerwowego.
Wspomagać naszą naturalną florę bakteryjną i funkcje jelit może żywność, która zawiera bakterie probiotyczne. Dlatego regularne spożywanie produktów fermentowanych jest jednym z najprostszych i najskuteczniejszych sposobów dbania o zdrowie jelit.
Jednymi z najbardziej popularnych produktów zawierających te dobroczynne bakterie są sfermentowane produkty mleczne, takie jak: kefir, maślanka, jogurt naturalny oraz zsiadłe mleko. Co istotne, są to produkty znane i stosowane od setek lat w różnych kulturach świata.
Są to produkty, które powstają poprzez proces fermentacji mleka kozy, krowy lub mleka owczego. W procesie takiej fermentacji cukry zawarte w mleku, w tym laktoza, zostają przekształcone w kwas mlekowy, dzięki czemu produkt staje się łatwiej przyswajalny i bogaty w żywe kultury bakterii.
Można oczywiście kupić gotowy produkt ze sprawdzonego źródła. Jednakże warto wtedy zwrócić szczególną uwagę na informację podaną na opakowaniu, dotyczącą zawartości kultur bakterii probiotycznych, ich ilości oraz szczepów.
Lecz istnieje także kilka sposobów produkcji własnych napojów probiotycznych na bazie mleka. Co bardzo istotne, w tej sytuacji możemy mieć już 100% pewność, że nasz napój prozdrowotny nie będzie zawierać żadnych konserwantów, zagęstników, ulepszaczy smaku ani innych zbędnych substancji chemicznych.
Jak wyprodukować kefir i jogurt w warunkach domowych?
Domowa produkcja kefiru i jogurtu jest prosta, tania i niezwykle skuteczna. Ponadto pozwala uzyskać produkt o znacznie wyższej wartości probiotycznej niż większość wyrobów sklepowych.
Możemy to zrobić na kilka sposobów:
-
z wykorzystaniem ziaren kefirowych, inaczej zwanych grzybkami kefirowymi lub grzybkiem tybetańskim,
-
z wykorzystaniem kultur bakterii probiotycznych w postaci sypkiej, tzw. „zakwasek”,
-
poprzez zaszczepienie porcji mleka posiadanym lub kupionym żywym kefirem lub jogurtem.
Ziarna kefirowe – grzybki kefirowe (grzybki tybetańskie)
Ziarna kefiru są żywymi, aktywnymi kulturami drożdży i bakterii, które żyją w symbiozie. Dzięki temu przeprowadzają one naturalny proces fermentacji mlekowej, przekształcając cukry, w tym laktozę, w kwas mlekowy.
Składniki:
-
2 łyżki ziaren kefirowych,
-
500 ml mleka krowiego lub koziego (nie UHT),
-
szklany słój.
Sposób przygotowania:
-
Do szklanego słoika wlewamy mleko i dodajemy ziarna kefirowe, delikatnie mieszając drewnianą łyżką.
-
Następnie słoik z góry przykrywamy gazą i zostawiamy na 24–48 godzin w ciepłym miejscu, np. na blacie kuchennym.
-
Po tym czasie przecedzamy kefir przez sito i otrzymujemy gotowy napój probiotyczny.
-
Ziarna kefirowe, które zostaną na sicie, wkładamy do świeżego mleka w celu przygotowania kolejnej porcji wspaniałego, zdrowego kefiru domowego.
Zakwaska do jogurtu lub kefiru
Zakwaska jest dostępna w sklepach z żywnością naturalną lub można ją nabyć w internecie (osobiście już od dobrych parę lat używam zakwaski z bakterią Narine – sprawdź w zakładce „POLECAM”). Są to żywe kultury bakterii kwasu mlekowego w formie sypkiej, które pozwalają na kontrolowaną fermentację mleka.
Zwykle na opakowaniu znajduje się dokładna instrukcja przygotowania napoju z uwzględnieniem proporcji mleka do ilości bakterii.
Sposób przygotowania:
-
Proszek (bakterie probiotyczne) dokładnie wymieszać w niewielkiej ilości mleka w temperaturze pokojowej, aby nie powstały grudki.
-
Przygotować 1 lub 2 litry mleka. W przypadku mleka prosto od krowy należy je zagotować i schłodzić do temperatury 37–40°C, ponieważ jest to idealna temperatura do namnażania kultur bakterii.
-
W przypadku mleka pasteryzowanego nie ma potrzeby gotowania. Aby uzyskać odpowiednią temperaturę 37–40°C, należy połowę mleka zagotować, a drugą połowę schłodzić w lodówce, a następnie je połączyć.
-
Do ciepłego mleka dodać przygotowaną mieszankę bakterii probiotycznych i dokładnie wymieszać.
-
Pozostawić na 8–10 godzin w bardzo ciepłym miejscu:
-
w szczelnie zamkniętym garnku owiniętym kołdrą,
-
w jogurtownicy lub piekarniku ustawionym na około 40°C,
-
w termosie.
-
-
Ukwaszone mleko ma gęstą konsystencję.
Fermentowane produkty z mleka roślinnego – probiotyki bez laktozy
Fermentowane produkty z mleka roślinnego stanowią doskonałą alternatywę dla osób z nietolerancją laktozy, alergią na białka mleka krowiego lub stosujących dietę roślinną. Co istotne, również one mogą być bogatym źródłem bakterii probiotycznych.
Zakwaska do kefiru oraz ziarna kefirowe umożliwiają również ukwaszanie mlek roślinnych, uzyskując fermentowane napoje roślinne jako wspaniałą alternatywę do produktów mlecznych. Najczęściej wykorzystywane są mleka owsiane, kokosowe, jaglane, migdałowe oraz sojowe.
Jogurt kokosowy – roślinny jogurt probiotyczny
Jogurt kokosowy to jeden z najczęściej wybieranych fermentowanych produktów roślinnych. Ponadto dzięki zawartości tłuszczów MCT i braku laktozy jest dobrze tolerowany przez układ pokarmowy.
Składniki:
-
1 litr mleka kokosowego,
-
1 opakowanie kultury bakterii (do kupienia w sklepie internetowym),
-
2 łyżeczki pektyny cytrusowo-jabłkowej aminowanej,
-
3 łyżki cukru.
Sposób przygotowania:
-
Proszek (bakterie probiotyczne) dokładnie wymieszać w niedużej ilości mleka temperatury pokojowej, by nie zostały grudki.
-
1 litr mleka kokosowego wymieszać dokładnie z pektyną i cukrem, a następnie podgrzać, ciągle mieszając, aż do zagęszczenia.
-
Ostudzić do temperatury 37–40°.
-
Do ciepłego mleka dodać wcześniej przygotowaną mieszankę bakterii probiotycznych z mlekiem i dokładnie wymieszać.
-
Pozostawić przez 8–10 godzin w bardzo ciepłym miejscu:
-
owinąć kołdrą szczelnie zamknięty ciepły garnek, w którym było gotowane mleko, zostawiając go w miejscu bez przeciągów;
-
w jogurtownicy lub piekarniku przy temperaturze około 40°;
-
w termosie.
-
-
Po tym czasie pojemnik z jogurtem wstawić do lodówki.
Roślinny kefir sojowy – fermentowany napój probiotyczny
Roślinny kefir sojowy to kolejna wartościowa propozycja dla osób unikających nabiału. Dodatkowo soja dostarcza białka roślinnego oraz izoflawonów.
Składniki:
-
2–3 łyżki ziaren kefirowych,
-
500 ml mleka sojowego,
-
2–3 płaskie łyżki mleka sojowego w proszku,
-
1–2 łyżki cukru.
Sposób przygotowania:
-
Wymieszać mleko sojowe z mlekiem sojowym w proszku i cukrem.
-
Do szklanego słoika wlać uzyskaną mieszankę i dodać ziarna kefirowe, delikatnie mieszając drewnianą łyżką.
-
Słoik z góry przykryć gazą i zostawić na 24–48 godzin w ciepłym miejscu, np. na blacie kuchennym.
-
Po tym czasie przecedzić kefir przez sito i mamy gotowy napój.
Ziarna kefirowe, które zostaną na sicie, można włożyć do świeżego mleka sojowego w celu przygotowania kolejnej porcji wspaniałego roślinnego kefiru.
Naturalne probiotyki – nie tylko kefir i jogurt
Oprócz sfermentowanych produktów mlecznych istnieje wiele innych produktów, które zawierają bakterie probiotyczne i bardzo korzystnie wpływają na funkcjonowanie organizmu. Dlatego warto znać ich pełne spektrum.
Niektóre z nich opisałam w swoim bezpłatnym poradniku, który znajdziesz na tym blogu w zakładce „PORADNIKI”.
Jak również bardzo obszernie o probiotykach możesz zobaczyć w wideo: „PROBIOTYKI w diecie, leczeniu i profilaktyce. Czym są i JAK DZIAŁAJĄ?”
